De onderhandelingen voor de nieuwe cao in de interieurbouw- en meubelindustrie (I&M) zijn officieel geopend. Waar werkgeversorganisatie CBM inzet op een 'visie van de toekomst', legt ook vakbond FNV een uitgebreide toekomstvisie op tafel. Centraal in de voorstellen van de bond staan onder meer een loonsverhoging van 6% en een minimumuurloon van 18 euro om de sector aantrekkelijk te houden.
Wonen360 sprak Thérèse Beurskens, bestuurder Meubel- en Houtindustrie bij de FNV, over de achtergrond en motivatie van deze plannen in een markt onder druk. "Te lage lonen leiden onherroepelijk tot verlies van vakmensen." 
© Vakbond FNV
Thérèse Beurskens, bestuurder Meubel- en houtindustrie bij de FNV: "Zonder fatsoenlijke beloning blijft instroom achter."
Wonen360: U stelt een structurele loonsverhoging van 6% voor, bovenop automatische prijscompensatie. Veel ondernemers in de interieurbouw kampen met stijgende grondstofprijzen en krappe marges. Is dit nog wel op te brengen voor het mkb?
Thérèse Beurskens: „De druk op de marges is zeker bij ons bekend, tegelijkertijd is de arbeidsmarkt wel doorslaggevend. De branches hebben grote moeite om mensen te vinden en te behouden. Als beloning structureel achterblijft, lopen mensen uiteindelijk weg, met als gevolg duurdere externe inhuur. De 6% loonsverhoging die de FNV wil, hangt samen met de automatische prijscompensatie. Die voorkomt dat lonen namelijk opnieuw achter gaan lopen op de prijzen in de winkels. Daarnaast hebben de werknemers in deze branche al jaren te maken met verminderde koopkracht; die moet hersteld worden zodat werken in de branche aantrekkelijker wordt."
Wonen360: Loopt de Nederlandse meubelindustrie niet het risico zichzelf uit de markt te prijzen ten opzichte van goedkopere import als de loonkosten te hard stijgen?
Thérèse Beurskens: „Het risico van internationale concurrentie is er, en dat los je nooit op met lage lonen. Sterker nog, als je daarin meegaat gaan we steeds meer richting een lagelonenland en is het einde zoek. I&M onderscheidt zich in Nederland op kwaliteit, vakmanschap en maatwerk en daar hoort ook een passend beloningsniveau bij met een goede cao. Te lage lonen leiden sowieso tot verlies van vakmensen, de instroom stokt en de kwaliteit van het werk komt onder druk te staan. Concurrerend worden betekent dus niet 'jezelf uit de markt prijzen', maar ervoor zorgen dat we aantrekkelijk genoeg zijn en toekomstbestendig op zoveel mogelijk fronten."
Wonen360: Het minimumuurloon moet naar 18 euro en het jeugdloon moet binnen drie jaar verdwijnen. Is een hoger salaris de enige sleutel om jongeren te verleiden voor het ambacht?
Thérèse Beurskens: „Het probleem ligt breder. Het imago, ontwikkelmogelijkheden en perspectief spelen allemaal een rol. Maar beloning is wél een fundamenteel onderdeel van het geheel. Als jongeren zien dat ze in andere sectoren met vergelijkbaar werk flink méér kunnen verdienen, dan is de keuze voor velen snel gemaakt. Het afbouwen van het jeugdloon gaat over meer dan geld alleen; het gaat over gelijkwaardigheid en serieus genomen worden als vakmens. Dat draagt ook bij aan het imago van de sector. De mooimakers van Nederland mogen ook een mooie beloning ontvangen. Het is geen óf-óf, het is én-én."
Wonen360: U wilt structureel werk na 9 maanden omzetten in een vast contract. Neemt u hiermee niet de 'ademruimte' weg die interieurbouwers nodig hebben om projectmatige pieken en dalen op te vangen?
Thérèse Beurskens: „Die dynamiek erken ik. Vooral de interieurbouw kent projectmatig werken met pieken en dalen en daar moet ruimte voor blijven. Maar deze eis richt zich echter nadrukkelijk op werk dat aantoonbaar structureel is. Werk dat jaar in, jaar uit terugkomt, hoort niet via tijdelijke of flexibele constructies te worden ingevuld. We zien nu dat flexibiliteit in de praktijk te vaak structureel wordt ingezet. Dat ondermijnt uiteindelijk de onderlinge binding, kennisopbouw en continuïteit binnen bedrijven. Voor echte pieken en vervanging blijft flexibiliteit mogelijk. Waar werk feitelijk vast is, hoort ook zekerheid bij."
Wonen360: Waarom moet er een bonus van 500 euro komen voor leermeesters? Is kennisoverdracht niet simpelweg een morele plicht van een vakman?
Thérèse Beurskens: „Kennis overdragen hoort bij vakmanschap, maar dat betekent niet dat het vrijblijvend of kosteloos is. In de praktijk vraagt het begeleiden van leerlingen tijd, aandacht en verantwoordelijkheid. Dat kun je niet wegzetten als 'er even bij'. Die bonus is geen beloning voor iets wat vanzelfsprekend zou moeten zijn, maar een erkenning van extra inzet en een gerichte investering in de toekomst van de branche. Zonder goede begeleiding geen instroom, en zonder instroom geen vakmanschap op de lange termijn. Als je dat serieus neemt, moet je het ook serieus waarderen."
Wonen360: Tot slot de zwaarwerkregeling (RVU). Hoe moet een uitgebreide regeling gefinancierd worden zonder dat de premiedruk voor de huidige generatie te hoog wordt?
Thérèse Beurskens: „Goed voor je werknemers zorgen is geen kostenpost, maar een investering in duurzame inzetbaarheid. De realiteit is dat een deel van het werk in deze sector fysiek zwaar is. Als je daar geen regeling voor hebt, verschuiven de kosten naar ziekte, uitval en WIA. Die rekening komt uiteindelijk óók bij werkgevers en werknemers terecht, maar dan ongecontroleerd en vaak hoger. De financiering ervan vraagt dus maatwerk en gezamenlijke verantwoordelijkheid. Denk aan een gebalanceerde premie-opbouw binnen het fonds en een duidelijke afbakening van de doelgroep."
Het tweede cao-overleg tussen de vakbonden en werkgeversorganisatie CBM staat gepland voor vrijdag 10 april.
Reageren? [email protected]
Meer informatie:
Vakbond FNV
www.fnv.nl
