Na een jarenlange juridische strijd tussen de vier dochters van wijlen Rolf baron Bentinck van Schoonheten, heeft het gerechtshof een definitieve uitspraak gedaan over de verdeling van het reusachtige familie-erfgoed. De totale waarde van het Overijsselse landgoed en de bijbehorende bezittingen wordt geschat op maar liefst 42,8 miljoen euro. Vooral de verdeling van het historische interieur en de kunstcollectie hield de gemoederen flink bezig.
© Shawn Hempel | Dreamstime.com | Dreamstime
Landgoed Schoonheten, gelegen in de regio Salland, is al sinds de 17e eeuw onafgebroken in handen van de familie Bentinck. Het domein beslaat honderden hectaren aan bos, heide en cultuurgrond. Na het overlijden van de baron in 1990 ontstond er echter onenigheid tussen de vier zussen – inmiddels tussen de 69 en 84 jaar oud – over de uitvoering van zijn testament.
Historisch meubilair
Voor de interieursector is met name de waardering van de Havezate Schoonheten en de bijbehorende inboedel interessant. Uit recente taxatierapporten blijkt dat de kunst, de jachtgeweren en het historisch meubilair een waarde vertegenwoordigen van circa 2,93 miljoen euro.
Ondanks de diepe kloof tussen de erfgenamen over de grondverdeling, was er over de inboedel minder discussie. Het hof heeft bepaald dat deze collectie conform de wens van de vader zoveel mogelijk in het hoofdhuis moet blijven. Hiermee wordt voorkomen dat een van de meest complete historische interieurs van adellijk Nederland versnipperd raakt.
Behoud van het geheel
De juridische strijd spitste zich toe op de vraag of het landgoed (waarde hoofdhuis: 31,85 miljoen euro) moest worden opgesplitst of als één geheel bewaard moest blijven. Twee zussen pleitten voor behoud, terwijl de andere twee een fysieke splitsing van de gronden wensten.
Het hof kiest nu definitief voor de eerste optie. Volgens De Volkskrant liet het gerechtshof de wens van de vader zwaar meewegen, mede omdat "het landgoed niet alleen familiebezit is, maar ook een breder, cultureel historisch belang heeft om beschermd te blijven." Hiermee krijgt de instandhouding van het monumentale ensemble voorrang op een exacte gelijke verdeling in natura.
Miljoenen aan compensatie
De twee zussen die het hoofdhuis en de kern van het landgoed toegewezen krijgen, moeten hun andere twee zussen fors compenseren. Zij ontvangen bedragen van respectievelijk 4,6 miljoen en 5 miljoen euro wegens 'onderbedeling'.
De uitspraak betekent dat de verdeling uiterlijk rond 1 juli 2026 moet zijn uitgevoerd. Het hof benadrukt dat door deze beslissing de continuïteit van het 400 jaar oude landgoed gewaarborgd blijft. Zoals de krant noteert, werd het doorgeven aan de volgende generatie door de baron "gezien als een van de belangrijkste tradities."
Of hiermee de rust in de familie is teruggekeerd, valt te bezien; de advocaten van de betrokken baronessen onthouden zich vooralsnog van elk commentaar.
