De circulaire transitie binnen de retailsector is in gang gezet, maar versnelling blijft vooralsnog beperkt. Dat stelt sectorbanker Retail Henk Hofstede in een interview in het kader van de Week van de Circulaire Economie. Hoewel hergebruik, reparatie en circulaire businessmodellen steeds meer aandacht krijgen, blijft grootschalige implementatie achter.
© ABN AMBRO
Volgens Hofstede is vooruitgang zichtbaar, maar traag: "De structurele verandering is gaande maar het gaat nog langzaam." Productontwerp en consumentengedrag vormen daarbij belangrijke obstakels. "Veel producten zijn simpelweg niet ontworpen om te recyclen of hoogwaardig te hergebruiken. Consumenten zijn bovendien nog onvoldoende bewust en kiezen vaak voor de makkelijkste en goedkoopste optie."
De cijfers onderstrepen dit beeld. "Van alle gebruikte materialen in Nederland, ongeveer 13 procent wordt hergebruikt. De transitie is weliswaar gestart maar nog niet versneld." Ook wereldwijd blijft circulariteit beperkt: "Van alle afgedankte kleding minder dan 1,5 procent weer gebruikt om nieuwe kleding te maken."
In de praktijk zijn er wel werkende voorbeelden. Reparatieconcepten winnen terrein bij merken en retailers. "Reparatie is terug te zien bij duurzame merken als Patagonia, MudJeans en Nudie Jeans die in-store repair aanbieden." Ook tweedehands en refurbished producten vinden hun weg naar de consument, vooral in segmenten waar kwaliteit en betrokkenheid hoog zijn.
Toch blijft prijs een struikelblok. "Niet-duurzame en niet-circulaire kleding is zó goedkoop dat circulaire alternatieven moeilijk concurreren." Dit beïnvloedt direct het verdienmodel. "Circulariteit is niet per definitie verlieslatend, maar het vraagt wel een andere manier van kijken."
Wetgeving zal een belangrijke rol spelen in de versnelling. "De EU Ecodesign-verordening verplicht retailers straks om producten beter repareerbaar, duurzamer en recyclebaar te maken." Tegelijkertijd wijst Hofstede op geopolitieke ontwikkelingen en grondstoffenschaarste als drijvende krachten achter de transitie.
Samenwerking en klantinzicht zijn cruciaal voor verdere ontwikkeling. "De belangrijkste stap is samenwerking." Daarnaast benadrukt hij het belang van experimenteren: "Vervolgens moeten retailers het gaan doen: testen, data verzamelen, leren en het design continu verbeteren."
De Week van de Circulaire Economie fungeert daarbij vooral als katalysator voor bewustwording. "Het zet bedrijven hopelijk in beweging, maar leidt zelden direct tot grootschalige gedragsverandering."
Ondanks de huidige uitdagingen is de richting duidelijk. "Circulariteit wordt vaak gezien als een onderwerp voor de middel- en langere termijn maar het vraagstuk komt onvermijdelijk op het bord van elke boardroom."
Bron: ABN AMBRO