Terwijl grote spelers in de beddenindustrie massaal inzetten op marketingcampagnes rondom '100% recyclebare' polyester- en schuimmatrassen, laat Marjolein Vaders (mede-eigenaar van B Corp Bedaffair) een geheel ander geluid horen. Volgens haar is het huidige focuspunt op recycling een fundamentele ontwerpfout. "Echte circulariteit zit niet in omsmelten, maar in levensduurverlenging door reparatie."
© Bedaffair
Jaarlijks worden in Nederland circa 1,7 miljoen matrassen ingezameld, waarvan het merendeel nog altijd in de verbrandingsoven belandt. Hoewel de sector steeds vaker spreekt over circulariteit, ziet Vaders dit in de praktijk vaak uitlopen op 'downcycling'. "Het omsmelten van polyester kost enorm veel energie en de kwaliteit degradeert bij elke smeltbeurt. Bovendien is plastic schuim na inzameling vaak vervuild, waardoor hoogwaardige recycling onmogelijk wordt," stelt zij.
De R-ladder: Reparatie boven recycling Bedaffair, dat al sinds 1993 natuurlijke slaapsystemen produceert, hanteert een strikte hiërarchie op de zogenaamde R-ladder van de circulaire economie. Waar de industrie vaak op de onderste trede (Recycle) blijft steken, richt de B Corp zich op de top: Repair.
Het grootste struikelblok voor de rest van de sector is volgens Vaders het gebruik van lijm. "Zodra je materialen aan elkaar vastlijmt, maak je ze onmogelijk om zuiver te scheiden. Een matras is dan bij voorbaat al gedegradeerd tot toekomstig afval." Bedaffair omzeilt dit door uitsluitend te werken met katoenen garen, naald en draad om lagen wol, paardenhaar en hennep te fixeren op Zweedse pocketveerkernen.
Openbaar reparatie-atelier Om de daad bij het woord te voegen, opende Bedaffair een openbaar reparatie-atelier in Heemstede. Hier worden matrassen die soms al 25 jaar in gebruik zijn, voorzien van een nieuwe tijk of verse afdeklagen. Onlangs bracht MKB-Nederland voorzitter Jacco Vonhof een bezoek aan het atelier om te zien hoe ambachtelijke technieken bijdragen aan de circulaire transitie.
"Een matras van natuurlijke materialen zoals Moosburger paardenhaar kan wel 80 jaar meegaan als je het goed onderhoudt," legt Vaders uit. "Dat is pas échte duurzaamheid: behouden wat goed is, in plaats van vernietigen en opnieuw beginnen." De visie van Bedaffair wordt inmiddels breed gedragen in de academische wereld; emeritus-hoogleraar Jacqueline Cramer noemt het bedrijf een voorloper die laat zien hoe de sector de volgende stap kan zetten van technische recycling naar een herstel-economie.
Bron: BedAffair.nl
Meer informatie:
BedAffair
www.bedaffair.nl
