Leegstaande verdiepingen boven winkels bieden kansen om het woningtekort te verlichten en binnensteden te versterken. Toch blijft grootschalige transformatie uit. Ondanks verruimde landelijke regelingen en extra financiering ervaren vastgoedeigenaren in de praktijk veel belemmeringen.
© Ivo De | Dreamstime
De overheid nam de afgelopen jaren diverse maatregelen om transformatie aantrekkelijker te maken, waaronder extra budget voor de Transformatiefaciliteit en hogere subsidies voor flex- en transformatiewoningen. Ook zijn voorwaarden versoepeld en lopen samenwerkingsprogramma's voor binnensteden. Op papier verbetert daarmee het investeringsklimaat, maar lokaal blijken procedures, regelgeving en versnipperd eigendom hardnekkige obstakels.
Volgens onderzoek van ING Research en Stec Group kunnen transformaties van geschikte leegstaande verdiepingen 50.000 tot 70.000 woningen opleveren. In de praktijk ligt de sleutel bij de pandeigenaar. Binnensteden kennen vaak een divers en versnipperd eigendom, variërend van institutionele beleggers tot particuliere eigenaren zonder ervaring met woningexploitatie. Dat remt besluitvorming.
Ontzorging speelt daarom een belangrijke rol. Gemeenten kunnen bijdragen door eigendom en geschiktheid van panden beter in kaart te brengen, eigenaren actief te benaderen en het proces te vereenvoudigen. Niet alleen de individuele businesscase, maar ook het toekomstperspectief van het gebied is daarbij van belang.
Deventer laat zien dat actieve samenwerking effect kan hebben. Dankzij een structurele aanpak met gemeente, vastgoedeigenaren en Wonen Boven Winkels Deventer daalde de winkelleegstand en zijn in enkele jaren tientallen woningen toegevoegd. De potentie is groter, maar ook daar blijft transformatie arbeidsintensief en complex.
Toch geldt: leegstand leidt tot waardeverlies. Meer bewoners zorgen voor levendigheid, hogere omzetten en stabielere vastgoedwaarden. Juist daarom neemt de belangstelling voor wonen boven winkels langzaam toe, al vraagt versnelling om meer lokale flexibiliteit en regie.
Bron: Vastgoedmarkt