Ondernemers verwachten volgend jaar meer te investeren dan in 2025, ondanks een dalende winstgevendheid en aanhoudend negatief vertrouwen. Dat blijkt uit de Conjunctuurenquête Nederland, uitgevoerd door het CBS, KVK, het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB), MKB-Nederland en VNO-NCW.
© Dmitry Kalinovsky | Dreamstime | Dreamstime
Meer investeringen, vooral in vastgoed en detailhandel
Per saldo verwacht ruim 3 procent van de ondernemers hun investeringen in 2026 te verhogen. Vooral de vastgoedsector springt eruit met een saldo van +25 procent. Ook ondernemers in de detailhandel en de cultuur-, sport- en recreatiesector plannen meer investeringen dan vorig jaar. Minder positief zijn de vooruitzichten voor de landbouw, horeca en de informatie- en communicatiesector, waar juist minder investeringen worden verwacht.
Winstgevendheid onder druk
In het vierde kwartaal van 2025 rapporteerden meer ondernemers een daling van hun winstgevendheid dan een stijging. Het saldo kwam uit op -4,4 procent, nagenoeg gelijk aan een jaar eerder. Vooral in de autohandel en -reparatie (-21 procent), horeca (-13,6 procent) en landbouw (-13,5 procent) is de terugval aanzienlijk. Alleen in de bouwnijverheid zagen ondernemers hun winstgevendheid verbeteren (+17,3 procent), wat het totaalcijfer enigszins stabiliseerde.
Vertrouwen blijft negatief
Het ondernemersvertrouwen blijft met -4,0 negatief en vrijwel gelijk aan het voorgaande kwartaal. Ondernemers zijn somberder over het recente economische klimaat dan over hun verwachtingen voor de nabije toekomst. De indicator is sinds begin 2022 onafgebroken negatief en bevindt zich op het langjarig gemiddelde.
Opvallend is dat alleen ondernemers in de informatie- en communicatiesector nog positief gestemd zijn (+1,3). De grootste daling is te zien in de vastgoedsector (-9,4), terwijl de horeca het vertrouwen iets zag herstellen (-8,4 ten opzichte van -13,2 in juli).
Arbeidstekort blijft grootste knelpunt
Net als in voorgaande kwartalen vormt een tekort aan arbeidskrachten de belangrijkste belemmering voor ondernemers: 33 procent noemt dit probleem als grootste obstakel. Daarnaast zegt 22 procent dat een gebrek aan vraag hun bedrijfsvoering remt, terwijl 10 procent financiële beperkingen ervaart. Een derde van de ondernemers geeft aan geen belemmeringen te ondervinden.
Bronnen: CBS, EIB, KVK, MKB-Nederland, VNO-NCW
